KPSS Tarih Nasıl Çalışılır? Kronoloji ve Kalıcı Öğrenme

Tarih neden önemli?

Tarih, Genel Kültür testinin en büyük parçasıdır: 27 soru. Bu yüzden Tarih'e ayrılan zaman, Genel Kültür netini doğrudan belirler.

Tarihte çok bilgi vardır, ama bilgilerin çoğu birbirine bağlıdır. Olayları birbirinden kopuk ezberlemek yerine bir hikâye gibi sırayla ve sebepleriyle öğrenmek, hem daha kolay hem daha kalıcıdır.

1. Dönem sırasını koru

Tarihi kronolojik sırayla çalışmak, her yeni konunun bir öncekinin üzerine oturmasını sağlar. Genel bir sıra şöyle olabilir: İslamiyet öncesi Türk tarihi, Türk-İslam devletleri, Osmanlı Devleti'nin kuruluştan dağılmaya kadarki dönemleri, Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyet dönemi, ardından çağdaş Türk ve dünya tarihi.

Atatürk ilkeleri ve inkılap tarihi konuları sınavda önemli bir yer tutar; bu bölümü ayrıca sağlam çalışmak gerekir.

2. Neden-sonuç zinciri kur

Her olayı üç soruyla çalış: Neden oldu? Nasıl gelişti? Sonucunda ne değişti? Sınavda çoğu zaman olayın tarihi değil, sebebi ya da sonucu sorulur.

Örneğin büyük bir meydan muharebesini öğrenirken yalnız tarafları ve kazananı değil, savaşın hangi bölgenin kapılarını açtığını ya da hangi devletin gücünü kırdığını da not etmek, o olayı sonraki konulara bağlar.

3. Kendi zaman çizelgeni çiz

• Her dönem için bir sayfaya yatay bir çizgi çiz ve önemli olayları sırasıyla yerleştir.
• Tarihleri tek tek ezberlemek yerine olayların birbirine göre önce mi sonra mı olduğunu bilmeye odaklan; sınavda sıralama soruları bu bilgiyle çözülür.
• Aynı dönemde dünyada neler olduğunu çizelgenin altına ayrı renkle eklemek, olaylar arasında bağlantı kurmanı kolaylaştırır.

4. Kavram ve kurumları tabloyla karşılaştır

Farklı devletlerin yönetim, ordu, ekonomi ve kültür alanındaki kurumlarını aynı tabloda karşılaştırmak, birbirine benzeyen kavramları karıştırmayı önler. Örnek bir boş şablon:

Tabloyu kendin doldurmak, hazır bir tabloyu okumaktan çok daha kalıcı öğrenme sağlar.

5. Tekrarı aralıklı yap

Tarih bilgisi tekrar edilmezse hızla unutulur. Bir dönemi bitirdikten sonra ünite özetiyle kısa bir tekrar yap, yanlış yaptığın soruları akıllı tekrar kartlarıyla belli aralıklarla yeniden gör. Tarih ünitelerinin listesi için konu dağılımı yazısına, konu anlatımları için konu anlatımı sayfasına bakabilirsin.

Sık sorulan sorular

Tarihte tarihleri ezberlemek gerekir mi?
Önemli olayların yaklaşık tarihlerini bilmek yararlıdır, ama asıl gerekli olan olayların sırasını ve sebep-sonuç ilişkisini bilmektir. Sıralamayı bilen biri, tarihleri de daha kolay hatırlar.

Tarih çalışırken hangi konudan başlamalıyım?
Kronolojik sırayla başlamak en sağlıklısıdır. Ancak sınava az zaman kaldıysa, soru ağırlığı yüksek olan Osmanlı ve inkılap tarihi bölümlerine öncelik verilebilir.